Sáu chiếc mũ tư duy: họp bàn nhìn vấn đề từ mọi phía

Trong cuộc họp bàn về việc mở chi nhánh mới, một người liên tục chỉ ra rủi ro, người khác hào hứng với cơ hội, người thứ ba đòi số liệu, người thứ tư nói theo cảm giác. Mỗi người đều đúng một phần, nhưng họ nói qua nhau, và cuộc họp kết thúc mà không có quyết định.

Phương pháp sáu chiếc mũ tư duy, do Edward de Bono giới thiệu, giúp cả đội cùng nhìn một góc tại một thời điểm.

Sáu chiếc mũ

Mũ trắng - Thông tin: dữ liệu gì đang có? Còn thiếu thông tin gì?

Mũ đỏ - Cảm xúc: trực giác của mọi người thế nào? Không cần giải thích lý do.

Mũ đen - Thận trọng: rủi ro là gì? Điều gì có thể sai?

Mũ vàng - Lạc quan: lợi ích là gì? Điều gì có thể thành công?

Mũ xanh lá - Sáng tạo: có những ý tưởng, phương án mới nào?

Mũ xanh dương - Điều phối: chúng ta đang ở đâu trong cuộc thảo luận? Bước tiếp theo là gì?

Cách áp dụng

1. Người điều phối đội mũ xanh dương, giới thiệu vấn đề và thứ tự các mũ.
2. Cả đội cùng đội một mũ trong vài phút, chỉ đóng góp theo góc nhìn của mũ đó.
3. Chuyển sang mũ tiếp theo.
4. Kết thúc bằng mũ xanh dương: tổng hợp, quyết định, phân công.

Một thứ tự phổ biến: trắng, xanh lá, vàng, đen, đỏ, xanh dương.

Vì sao hiệu quả

• Tách biệt các kiểu suy nghĩ: không trộn lẫn phê bình với sáng tạo.
• Mọi góc nhìn đều được nghe: người hay lo lắng có lúc để nói, người lạc quan cũng vậy.
• Giảm xung đột cá nhân: chỉ ra rủi ro khi đội mũ đen là nhiệm vụ, không phải thái độ tiêu cực.
• Nhanh hơn: cuộc họp đi theo cấu trúc rõ ràng.

Khi nào nên dùng

• Quyết định quan trọng có nhiều yếu tố.
• Cuộc họp hay biến thành tranh cãi.
• Cần đánh giá một ý tưởng mới toàn diện.

Ghi lại kết quả

Mỗi mũ tạo ra một danh sách ý kiến. Ghi lại theo từng mũ để quyết định có đầy đủ căn cứ. Trên SupaNhanh, bạn có thể ghi kết quả vào mô tả của việc cần quyết định, còn các hành động sau cuộc họp thành việc mới có người làm và hạn.

Sáu chiếc mũ không làm cho vấn đề dễ hơn, nhưng giúp đội nhìn nó đầy đủ trước khi quyết định.